Búsqueda avanzada de temas en el foro

Resultados 1 al 2 de 2

Tema: A' Galicia, de Joan Manuel Pintos

  1. #1
    Avatar de Cavaleiro
    Cavaleiro está desconectado del minifundio a la parcelaria
    Fecha de ingreso
    14 mar, 05
    Mensajes
    653
    Post Thanks / Like

    A' Galicia, de Joan Manuel Pintos

    Velaqui vai esta oda a Galiza de Xoan Manoel Pintos, politicamente incorrecta hoxe, tanto que remata deste xeito:

    ln hoc misterium fidei firmiter profitemur.

    D' aqui non nos arrincan herejes nin gentios,
    Nin tod' os protestantes con mouros e judios.


    O poema foi publicado pola primeira vez na Coruña, na Revista de este Reino, nº 23 (1 de setembro de 1861) p. 364-368.

    A edición dixital corresponde á da bloqueira Bilioteca Virtual Galega

    Coido que o noso movimento no Reino de Galiza debera pór este texto na sua web, canda outros que hei de ir propondo


    A' Galicia

    Texto íntegro [páx. 364]

    GALICIA

    Misit dives Gallaecia pubem.


    Fermoso labrador que sin cansazo
    Fas recachar o mundo, e mil primores
    Germolla a feixes por un mar de frores
    Con sò quencelo ti dend' o teu pazo:
    Ti que o calor difundes po lo espazo
    Brillante Febo que de côte giras
    Cheo de luz po lo alto firmamento,
    Sin que as, edades fagan decremento
    No fòco, imnenso de que fógo, tiras:
    Notorio, decumento,
    Froron dourado po lo azul dos cèos
    Que así confunde a impios com' a atéos
    Ti que benino a miña terra miras
    Carís lle póndoalégre de contento,
    A Deus lle pide por un breve instante
    Que lle dé forza a meu cativo alento
    Porque louores a Galicia cante.

    De Finisterre ò monte Parafita,
    De Santa Tecla ò cabo de Ortegale
    Hay o tallon de terra mais bonita
    Que España tèn ò norte occidentale.
    Báñana toda caudelosós rios
    Cadoiros e torrentes,
    Que ò cair de curutos e vertentes
    Borbollando escumoso los seus brios
    Freixas de prata po lo fondo corren
    Fasta chegar ò mar a donde morren.

    Xorreiras de lintura
    Regálanlle as entrañas, e na tóna
    Debroulla, o paramento,de verdura
    C' o amor de Frora, Ceres e Poucona.
    Rescenden po los ares os olores
    Das herbas e das frores,
    Se mecen a marèas as espigas,
    E entre tal variedade de colores
    Mimosa randa a freba das estrigas.
    Penduran ricas froitas das froiteiras,
    Abondan as madeiras
    Nos soutos, e debesas e folgadas
    Con vigas muy liñeiras
    De valentes toradas:
    E resóa o balbordo dos pinales
    Como de cóte berra o mar na costa
    Batendo as ólas contra os areales.

    Paxáros infinitos rebulindo
    No tempo desque vèn a Candeloria
    Nas ponlas e singeles penduricos
    Cantan qu` è un-ha gloria
    Alboradas de muitos repinicos.
    De pólos e de pitos
    De galos e galiñas hay a pòte
    De òvos se facendo muito lote
    Que para fòra vai en cargamento;
    De barato alimento
    Perdices, e coenllos, e mais caza
    Sempre está chea a praza,
    De todo comestible, e mantimento
    De canto se magine de comida,
    Sustancia, de fartura e bó sustento
    E regalo á apetencia de esta vida.

    Hay bos viños de corpo que apresentan
    De branco e mais de tinto varios córes
    De agullas, refrescantes, turruxeiros,
    Que poden se repór òs mais primeiros
    Prézados po los Reis e Emperadores.
    ¡De Amandi, de Castrelo, e Valdeorras
    ¡Que viño de sabor e cacheteiro!
    iQue rico è o tostado e paladeiro!
    Se poden abillar as mesmas borras
    Dos viños esquisitos do Ribeiro.

    Nas granjas branquexean os pombales
    Que niños son de amor e de inocencia
    E ò longe dan sinales
    Da paz do campo don da Providencia,
    Voando branca, pombas ò redore
    Cal anjos de purísimo candore.
    E no abrigo por sitios muy sollosos
    En ringle estan curtizas das sobreiras
    De donde sàn (1) enxames numerosos
    De abellas sin cesar traballadeiras,
    Que voan espalladas e zoando
    Dozuras van sacando
    Das herbas e das frores,
    Nos dando as habiIdosas frabiqueiras
    De valde os seus suores,
    De mél e mais do cera por mancheas
    Productos delicados nas enteas.

    Multitude de ovellas e carneiros
    De crabas, e castrons, crabitos, años.
    Pastando vai nos montes en rebaños
    Subindo às cotorelas e òs outeiros;
    E nas chouzas e veigas,e nos prados
    Os maores ganados
    ¡Que vacas tan leiteiras!
    ¡Que becerros engorda o seu leitiño!
    ¡Que bois os de Laíño!
    N' è milagre que as bulsas estrangeiras
    A mercalos nos sayan ò camiño.

    De vácaros-tamen hay, muito gando
    De un iuzo prodigioso e muy frecoente,
    Ec' a fariñaa e landres se cebando
    Acòdelle na feira muita gente;
    Sendo cousa evidente
    Qu' è muy ,prezado alá po Ias Castelas.
    Jamon de Lugo e mai lo de Caldelas.

    De mulas e cabalos a milleiros
    De aguante e corredores,
    Por chano e cósta arriba gaveadores.
    Puxando por quedar sempre dianteiros
    Asi ja son citados de primeiros,
    Nas festas que dispuxo Escipïon,
    Decindo Siltio Itálico gabando
    Que voaba o caläico Lampon. (2)

    ¿E que direi do abondo de pescado
    Que Tétis bóta aqui' o regazo cheo?


    ————————
    (1) Por saben.
    (2) Sil. Ital. De bell. pun. lib. 16.


    [páx. 365]

    Non hay no mundo un povo regalado,
    Por natureza com' o meu terreo.
    Navallas, bucareus, e caramujos,
    Parrochas, birbirichos, e barbadas
    Percebes, panchos, pragos e curujos
    Alfóndegas, e pirlos, e pescadas,
    Samborcas, pintarroxas, zamoriñas,
    Jarretas, sollas, brècas,
    Ameijas e fanècas
    Escachos, lapas, lirios, e anduriñas,
    Rañartes, congros, chócos, e carneiros,
    Panchoces, chèrlas, èixes, peixespadas,
    Besugos e douradas,
    Crabudos, bertorellas, e pateiros,
    Escalos, arroaces,
    Eiròas, robalizas, e basocas,
    Praguetas, e jurelos, e sardiñas,
    Centolas, bois, atúns, e barallocas,
    Sabenlas, pintos, lorchas, e zancados,
    Bonitos, lirpas, mendos, cabaliños,
    Vieiras, e corniños,
    Torpédos tabirons, pombos, lenguados,
    Ourizos, ollos moles, sanmartiños,
    Anguias, tranchos, crabas, jardas, ostras,
    Buraces, e touriños,
    Maròlos, tingas, luras, e lagostras,
    Robálos, rodaballos, e moreas,
    Salmóns, e troitas, muges, e corbiñas,
    Doncellas, camarons, e mais lampreas,
    Beltráns, e longueiróns, rayas, buguinas,
    E mèlgas, anguiachos, caranguexos,
    E nècoras, e pulpos, e badèxos.

    A mais de todo eso a miña terra
    De minas de metales un tesouro
    Fechado nas entrañas inda cerra,
    Correndo po lo Sil pìbodas d' ouro.
    Mais inda o tèn maor na gran bondade
    Do clima tan mirnoso,
    Que a gente è forte, san, de muita dura,
    E fácilmente o enfermo se precura,
    Pois nin o vran (1) n' inverno è riguroso
    Por eso nas edades ja pasadas
    Correndo aquela sóna
    Colocaban as Illas Fortunadas
    Nas Illas de Bayona. (2)
    Por eso foi notorio e saben todos
    Como certa noticia,
    Que a este chan saudoso de Galicia
    Se viñan a criar os Reyes Godos.

    Pois con taes elementos, ou Galicia,
    ¿Porque se me apresenta a tua image
    C' os cabelos voando despargidos,
    Desarrombado o trage,
    C' os ollos mornos, tristes e afrigidos?
    ¿Dos tempos que son idos
    Alémbrache a tua lanza tan temida
    Que ó lexos centellaba,
    E ò mais valente peito amedrentaba
    Si a voz dabas de guerra
    Atroando nos fondos e na serra?
    ¿Alémbranche os aceiros tan gabados
    Das hostes africanas,
    Que os fillos teus pediron, e levados
    A Annibal Ile lograron o renome
    De vencedor de Canas?
    ¿Alémbrache que Roma poderosa
    Leirar tuvo contigo centos d' anos,
    E que Bruto chamábase o Galego
    Soberbio e fachendoso entre os Romanos?
    ¿Alémbrache de aqueles inimigos
    Feroces e tiranos,
    Que cal marèas, viñan en legions
    Topando nos teus fillos con leons?

    Os mesmos inda son, nobre Galicia,
    Que nunca o pè na guerra atras volveron
    Anque dèz se tirasen contra cento.
    Con valeroso alento
    Seus lares e sua patria defendian,
    E si a Ioitar morrian,
    Tamen ò forte empuxe do seu brazo
    De nervos com' o ferro,
    De capitón a tombos reboladas
    Para un inmenso enterro
    Caían as legions descartizadas.
    Con voces de trebon alí Galicia
    Soaba entre os estrondos
    Das armas e dos berros.
    E o longo abouxamento po los ares
    Corria, e po la terra, e po los mares,
    Chegando ò Capitolio, onde temian
    O fin de tan heröica constancia...
    E do Medulio os concos repetian
    ¡Terror de Roma, horrores de Numancia! (3)

    Un ha grande marèa de barbárie
    Dimpois alá no Norte se ajuntando
    A enchente desbordou e sobre Roma
    Caíu, o seu poder asolagando.
    E ti, nobre Galicia, resollando
    O loro infame ròmpes centenario
    E cinges a primeira a gran coroa
    C'o signo redentore do Calvario.
    Somente así quixeche a Reciario
    Soberano dos Suevos,
    E c' o os teus valentismos arotrevos
    Do mundo cristiano ès alegría,
    Fundando así a primeira monarquía.
    O cetro ten estonce repasaba
    Leon e Lusitania e a Castela
    E anque escurecida a tua estrela,
    A lengua tua di quen foches ante, (4)
    Pois inda en Portugal está reinante,
    E nos códigos mesmos castelanos
    A miles hay os termos galicianos.

    Os Godos ja dos Suevos vencedores
    A Iberia gobernaron largo tempo;
    Mais sempre de Galicia prezadores
    Po lo seu valimento,
    Lle daban ousequioso tratamento
    Por eso os fillos seus já se chamaban
    Os Príncipes entonces de Galicia
    Que era a sua delicia,
    E aquí en Pazos de Rey se lle criaban, (5)
    Convindo ter de parte e por amigos
    Os qu' eran de temer como inimigos.

    Caíron tamen eles do seu trono,
    Que nada está seguro acá na terra,
    E as faltas e crímes deles fono
    A causa de heredarmos triste guerra.
    O libro da esperencia non aterra
    Ós altos relaxados
    Que da moral se rín desprocatados
    E cuidan ser eternos
    Que nunca baixarán par' os infernos.
    A lástima è que sendo delinquentes
    Por eles o castigo paguen outros
    Que foron inocentes.
    Quedáran bèn patentes
    Exempros de Lucrecia e de Virginia
    Que o sangre seu verteron
    E povos encenderon,
    E fogo nos poderes atearon
    Aqueles que da afrenta se vingaron.
    Así afiando a Morte a sua gadaña
    En África incirrada e muy acerba


    ————————
    (1) Por Verán.
    (2) Ortelio. Morales. Sarmiento.
    (3) V. Gándara lib. 1.º A. y T. de G.
    (4) Mariana. Lib. V. c. 1.º y 3.º Puffendorf. intr. a l' hist. del' Un. p. 145. Sarmiento. t. XVI S4914.
    (5) Gándara lib. 2.º


    [páx. 366]

    Nun brinco se chantou acá en España
    Segando nas cabezas como en herba.
    Florinda Ile gritára, que è testigo
    Da violacion infame de Rodrigo.

    Dos Mouros o estandarte ja trunfante
    Pasea por España: o sabre corvo
    A heito leva todo por dïante,
    Sin atopar atranco nin estorbo,
    Poñendo de Mahoma leis, costumes,
    E inxirindo en Castela novos numes.
    A santa religion contaminada
    Se víu alí, e a mesma Iingua patria
    Con voces arabescas misturada.

    Pero non foches ti, Galicia amada,
    Quen o jugo sufriu tan afrentoso.
    Teu povo valeroso
    C' o fillo de Favila aqui nacido
    Un berro aterradore deu de guerra,
    Que espanto lle causou á gente perra.
    Em por eso algun tempo aquí pararon
    E fixeron destragos ben arreo;
    Mais nunca de sosego eles lograron
    Que sempre os axotaron
    As picas e bisarmas do terreo.
    Por adentro do séo
    Da patria e religion o fogo santo
    Na gente de Galicia atéa tanto,
    Que morrer só deseja,
    Primeiro que sufrir á negra mingua
    De que os Mouros lle manchen a sua lingua.
    Nin as leis, nin costumes, nin a Igrexa.

    Ciádos po los nósos e mallados
    Os lindes de Galicia botan fòra
    Tocándolle a Galicia ser señora
    Da reconquista po los seus soldados.
    En ela foron sempre sinalados,
    E ja en Leon un ascendente houbo
    Do Bon Guzman, que moribundo soubo
    Render o còlo ò alfange de Almanzore
    Antes de ser à patria vil traidore.

    Ilustre fillo da leal Galicia,
    Guillermo valeroso,
    Firme, constante, fiel, pundonoroso,
    Un ano inteiro rechazache o mouro,
    Sin que pudese reducirte o ouro,
    Que che ofrecia aquel batalladore
    Que ò fin matoute; pero a sua cabeza
    Rodou bèn presto en Catalañazore.

    En todas partes, si, Galicia soa
    Con gran alaudo po la valentia
    E nas historias a nobreza sua
    Tuvo e terá sempre nombradia.
    Eles seguiron en tan santa empresa
    Fasta acabar c' os Mouros
    E en toda las batallas se atoparon,
    E c' o maor denodo pelearon
    De noite e mais de dia,
    Nas Navas, en Toledo... a sua espada
    Como rayo tremendo resplandía
    Por riba das murallas de Granada.

    Por eso ti Galicia regalada
    Po Ias tuas proezas e fazañas
    De privilegios foches sinalada
    Mais que ningun-ha gente das Españas.
    Por eso ainda agora os teus altares
    Ostentan sempre vivo o Sacramento
    Que seja manifesto documento
    Da gloria dos gallegos militares.
    Por eso o regimento de Galicia
    Que chaman o Señore
    A naide de este mundo Ile rendia
    A bandeira, que Reina do valore
    Somente se rendia ò Salvadore (1)

    De blasons e de timbres resplandentes
    Po los montes e campos e ciudades
    De Galicia se atopan muy frecoentes
    Pregoando as suas altas cualidades
    Ilustres apellidos de nobreza
    E títulos de altísima grandeza,
    Que o maor privilegio arraiga nela
    De publicar os Reyes de Castela. (2)

    En toda Ias edades os Gallegos
    De España muy leales defensores
    Probaron po lo mar e po la terra
    Que non se presentaban nun-ha guerrra
    Soldados mais valentes nin mellores.
    Gallego foi Fernando de Saavedra
    Que en campo de batalla a Alonso Enriquez
    Que Rey de Portugal foi o primeiro
    O fixo por sua man él prisioneiro.
    Gallego foi aquel que alá en Pavía
    A Francisco primeiro Rey de Francia
    Por entre os seus cabalos se metendo
    E a mesma sua manopla lle collendo
    Entre os seus prisioneiro alí o facia;
    E tanto foi o honor e fidalguia
    Do soldado gallego Alonso Pita
    Que con carrage súpita inaudita
    De lado del se puxo por salvalo
    Dos qu' iban cometelo por matalo.
    Francisco llo atestou agradecido,
    E Cárlos de Alemania Emperadore
    Mandou que sempre fose distinguido
    C' as armas de Francisco o seu valore. (3)

    Pois sendo os fillos teus tan sinalados
    En feitos de heroismo tan brillante,
    ¿Por que vejo Galicia o teu semblante
    Dorido e morno, os ollos apagados?
    ¿Recéas ti de vernos cautivados
    Con pouco folgo agora no presente,
    E que a tua lanza limpa e refulgente
    Non teña brazos inda preparados?
    O contrario este seclo che evidencia
    Na guerra da famosa independencia.

    Inda hoje c'a reixa dos arados
    Ou òs golpes tallantes do legon
    Escachan muitos òsos dos soldados
    Do Atila d' esta edá Napoleon.
    San Payo foi o termo da invasion
    Que alí de Cotobade, de Morrazo,
    De Galicia se ergueu o forte brazo,
    E con fouzas, bisarmas e gadañas
    Abate po lo chan vertendo sangre
    Os membros da gavilla das Españas.
    ¡Atrás! ¡viva Galicia!
    Berraba aquela súpita milicia,
    E Ney e Sul temblaron
    E fòra de Galicia se escaparon. (4)

    Galicia regimenta o paisanage
    E dentro de Santiago ja impacente
    Minerva se levanta refulgente
    Gritando ¡às armas! chea de carrage.
    Os alumnos formando un oleage
    Sacoden os mantèus e voluntarios
    Dïante do Apóstol juran todos
    Formando un batallon de literarios,
    Por patria e religion morrer mil veces
    Antes que o jugo sufran dos Franceses.

    Aquel mundo de gente agergillado
    Nos campos de Castela se presenta
    E alí todo se alenta,
    E fólganse no peito os corazons
    De ver da sua esperanza a nova estrela


    ————————
    (1) Clonard. hist. org. dl.. arm. de inf. y cab.
    (2) Altamira.
    (3) Gándara. 2.º pte. 1. 4.º c. 8.º p. 541.
    (4) V. Historia de Pontevedra. p. G. Y.-Manifiesto de los Alumnos de Santiago en 1882. impr. Montero.


    [páx. 367]

    Ollando para os nosos batallons:
    Betanzos, Mondoñedo, Compostela,
    Santiago, Pontevedra, Tuy, Ourense,
    E Monterrei, con outra mais milicia
    Debaixo da bandeira de Galicia.

    Ós vencedores de Austerliz e Jena
    Conversos en gavilla sin exempro
    Das nosas casas, e do noso tempro
    Adoitos ò asoballo e a far saqueos,
    Cribounos méchos en revolto sangre
    Galicia ò pè dos montes Pirineos.
    De ver tantos trofeos
    Welinton asombrado
    C' o sombreiro quitado
    Ó invicto General gallego Freire
    Lle da a sua man, e dille arrebatado:
    Feliz España, que con estes fillos
    Da escravitú jamais poñerá os grillos! (1)

    Finada aquela loita ¿quen diria
    Que o trunfo nun momento
    En vez de regocillo e de contento
    Un pano funeral o crubiria?
    Os héroes ¡ay! e fieles defensores
    Da patria foron todos perseguidos,
    E gobernos traidores
    Lles deron de agasallo e de preséas
    Patíbulos somente, e mais cadéas.
    Seis anos ja levaba en triste pranto
    España que amarrada ó despotismo
    Escrava sin alento no crebanto
    Non daba ja señales de civismo;
    Cando un gallego ardendo en patriotismo
    O General Quiroga unido a Rego
    Uu grito santo da en Andalucia
    E torna España à vida e à alegria.

    Pero ¡ay! ¡aquel contento
    Cal lòstrego pasou en un momento!
    ¡Volvendo muy agiña os farisèos
    Que gritan libertade a boca chea
    Detrás dos Pirinéos
    E queren gobernar a casa allea!
    ¡Cen mil deles viñeron
    E tendo ja o camiño preparado,
    Por degredo fatal de negro fado
    Señores ¡ay! de España se fixeron!

    Pero ò entrar en Galicia
    A gálica milicia,
    Na Cruña tiña posto o pensamento,
    Non julgando que alí non entraria
    Sin pagar muy bèn caro o atrevimento.
    Chegouse pois c' a sua artilleria
    Cuidando achar aberta
    A praza que c' a gente en bateria
    Paraba na defensa muy alerta.
    A garnicion esperta
    Vislumbra dibuxado en grandes sombras
    Po la porta de Abaixo e na de Arriba
    Quen ò frances reciba:
    É Marte c' a sua lanza relucente,
    Neptuno impetuoso c' o tridente.

    Anque España ja toda está rendida,
    E casi tod' as prazas ja tomadas,
    E a libertá perdida.
    Na Cruña vai a dar as boqueadas;
    Non pode consentir, o honor llo adita,
    Que o mais fero inimigo sin ver sangre
    Profane a gran ciudá de Maria Pita
    ¡Oh heroína ilustre que cal Palas
    Armada te lanzache a Enrique Nòris
    E fugíronche vinte mil ingreses!
    0 genio teu alenta òs Herculiños
    En vinte e tres no sitio dos franceses.

    Achegados ja estes à muralla
    Como un forno se encende a bateria
    Arrojando torrentes de metralla
    Que causan un-ha gran carniceria.
    E obrigan ò inimigo a retirarse
    Ós muiños de vento a prapetarse.
    Os cañons de ambos lados feitos brasas
    Non cesan de troar en muitos dias,
    Estralando na Cruña po las casas
    Vidreiras, e escachando as galerias.
    Os ecos se rebaten às porfias
    En Santa Cruz, San Pedro, e po Ia Torre,
    No monte e po lo chano,
    E escorrendo nas olas o estrondo
    Da guerra cunde a sóa no Occeano.

    A Cruña ía a ceder ja sendo inútil
    A defensa alongar causando estragos;
    Mais nota que o inimigo
    Irado porque o fogo non afroxa,
    Con ánimo infernal
    Comenza a disparar con bala roxa,
    E prende fogo à casa de Marsal.
    Como rio que abócha na invernada
    E a borbollons debòrca, e leva a heito
    Canto topa dïante na aveirada,
    Po Ias portas da Cruña opado o peito
    Sáhe a gente furiosa, e se avalanza
    Ó campo do inimigo bèn resolta
    A morrer sin dar volta,
    Ou tomar do feitío unha vinganza.

    De noite o campamento sorprendido
    Desprende un alarido
    De espanto e de terrore de tal sorte
    Cal si no campo entrara
    C' a fouza degolando a negra morte.
    Os sitiados por entre os sitiadores
    De súpito correndo se esparraman,
    E a coitelada, a tiro alí derraman
    O sangre dos cruès encendeadores.
    ¡A loita foi terríbel às escuras
    Matándose os franceses uns a outros
    En tanta confusion que n' outro dia
    Asombro Iles causou tal escarmento,
    Mirando para tal carniceria,
    Cravada a artilleria,
    Quedar en cadro o sete regimento!
    Ilustres Herculiños vòs trunfastes,
    Anque logo dimpois capitulastes. (2)

    Si os fillos teus os mesmos son agora,
    E tès tan ricas frores na tua abada,
    ¿Porque te vejo así desmacelada
    Galicia? ¿o folgo teu porque te acòra?
    ¿Te does de que muitos, ou Señora,
    Se ven laceradismos na probeza
    Sin poder disfrutar da tua riqueza,
    E se larguen da terra para fóra?
    ¿Laméntaste de ver por eses mares
    Os teus queridos fillos,
    Que lexos se van pór dos patrios lares
    Quizais a padecer en duros grillos?
    ¿Ti choras vendo a outros sin piedade
    En cárceres morrendo
    Caídos po la gran necesidade
    Cal si crime fixeran muy horrendo?
    ¿Presomes de que chegue à eternidade
    A ley do contrabando cubizoso,
    E que libres jamais a ver se tornen
    Os bèns que o Cèo danos bondadoso?
    ¿Con ollo lacrimoso
    Recorres as Salinas da tua costa
    Que deron a Salnés en outros dias
    O nome, e abundancia às tuas rías?
    ¿Magóate esa venda carniceira


    ————————
    (1) «Distinguidos sean los gallegos hasta el fin de los siglos»...etc. Wellington en la proclama al 4.º ejército en Lesaca á 4 de Setiembre de 1813.
    (2) La mitad de los sitiadores perecieron durante el sitio.


    [páx. 368]

    Que nas quintas se fai de sustitutos
    Peór que a fan de negros, ou de brutos,
    Que se venden e mercan nun-ha feira?
    ¿Afrígete o oídio desastroso
    Que tòlle fai set' anos os viñedos,
    Sin perdon do tributo tan gravoso
    Que fai chorar a fèras e penedos..?

    Non dubídes, ou povo generoso,
    Non dubídes que veñan os degredos
    Que sirvan de remedio a tantos males
    En esta edá presente,
    E que os justos principios eternales
    Te poñan bèn alegre e frorecente.
    Non dubídes se atreva a nova gente,
    Que a forza de saber e de potencia
    Arremetèu a igrexas e conventos,
    Con muito mais valor e mais alentos
    A far tantas reformas de concencia.
    Pubrican a evidencia
    De faltas e de errores
    As luces espargidas nesta edade,
    E fai falla demostren a verdade
    Contando c' a esperencia
    Os que dela pretendan ser doutores.

    Alenta pois, Galicia, que os albores
    Se ven ja relucir de novos dias,
    Que cantarán brillantes trovadores
    C' a lira deleitosa de Macias:
    Prepara o corozon às alegrías
    Que esperimentarás en tal momento
    Mirando o incremento
    Que tomen o comerzo, industria e artes,
    E a madre da abundancia e da fartura,
    De ingratos esquecida, a agricultura,
    Levando a via ferra a todas partes
    Abondo de riqueza, e novas obras
    Producto das virtudes e talento
    No vèrse de Feixô e de Sarmento.

    Un povo que è leal e virtudoso,
    Humilde e obediente à autoridade,
    Que òs Reis probado tèn fidelidade
    E que mais que ningun è religioso,
    Que no perigo acòrre valeroso
    Á defensa da Patria e mais da Fè;
    Merece que o Goberno que tal ve
    Non se lle amostre nunca riguroso.

    Alenta pois, Galicia,
    Na fonte da verdade e da justicia,
    A fror consoladora da esperanza
    Non se mucha sinon en fraca mente.
    O corazon magnánimo valente
    Non se rende òs dolores de un-ha frida,
    Recroba no infortunio nova vida,
    E òs maores riveses ponlle frente
    Serena imperturbábel e sofrida.
    Alenta pois, Galicia,
    Na fonte da verdade e da justicia.

    O tempo que se vèn, ò que despide
    Lle da a sua man e sóltaa decontado,
    Reinando o nòvo fado
    Sin contas dar a naide que non pide.
    A roda da Fertuna corre e mide
    Ó seu antoxo tod' os bèns e males,
    Que esparge erguendo e derrumbando arreo
    Sin dar delo sinales,
    Que solo sabe Deus alá no Cèo.
    Os ricos, potentados, e valentes
    Os Reis e Emperadores,
    Os povos que se gavan frorecentes
    Nun ¡ay! mil sinsabores
    Presinten, e laxados de dolores
    Se ven decér de cumes eminentes.

    ¡De Troya os muros, pazos e habitantes
    Barreunos po o chan horríbel fogo:
    De volta os Gregos tolos de trunfantes
    Do gozo repentino ven o afogo,
    Cubríndose ¡ay! o triste Agamenon
    C' os barcos seus de fúnebre crespon!
    ¡Valente foi o povo de Moisèn
    E Babilonia o viu entre cadeas
    Barado e morno, o seu perdido bèn
    Chorar a fio vindo as vágoas cheas
    Suspirar e gemer Jerusalem!
    ¡E o que de roubos fixo o Capitolio
    Que o mundo todo sujetou tirano,
    Rachado viu o seu inmundo solio,
    E opar trunfante o humilde Vaticano!..

    Mais em por eso aléntase a esperanza
    No vai e vèn das cousas de este mundo
    Que troca arreo os pesos da balanza,
    E cando o baixo avanza,
    Vèn o de arriba para o mais profundo.
    De aquel Napoleon que sin segundo
    Foi ínclito guerreiro,
    Ninguen diria que o amarrára a sorte
    Na fianza nobre en inimiga Corte
    Que muy mezquiña o grande prisioneiro
    Longe de Europa lle entregou à morte.
    Nin quen pensára que Turin veria
    Lle amañecer de fausto un novo sole
    Que agiña o reparára
    Das perdas que tivera alá en Novara
    Derrubando tan sò a Sebastopole..?

    Non te acòres ti pois, nobre Galicia,
    Qu' inda rebuleu teus robustos membros:
    Confia no direito e na justicia:
    Desdobra o rico manto da tua gloria
    Lucente nesa cònda de relembros
    Que de ti garda a tradicion e a historia.
    Quizais teus fillos inda che precuren
    Un novo menumento,
    E ardendo no amor patrio que eu che juro
    Resóe traspasando o firmamento
    O nome de Galicia santo e puro.

    Qu' è dóce halar c' a sede da justicia,
    É dóce halar da caridá c' a séde,
    Fugir do encontro de dourada réde
    Que mais encrobe as mallas da malicia,
    Da pesoña e injusticia:
    É dóce halar por quen como nos fala,
    É dóce halar por quen nos faga o bén,
    É dóce halar por quen como nòs hala
    Sin desejar o mal para ninguen.
    Repítoo outra vez, direino cèn,
    Qu' è santo, è justo, è puro, è inocente
    De còte halar, e halar de corazon
    Por nosa patria, e mais da nosa gente
    Por conservar e fama e religion.

    ———

    ln hoc misterium fidei firmiter profitemur.

    D' aqui non nos arrincan herejes nin gentios,
    Nin tod' os protestantes con mouros e judios.

    Juan Manuel Pintos.

  2. #2
    Avatar de Cavaleiro
    Cavaleiro está desconectado del minifundio a la parcelaria
    Fecha de ingreso
    14 mar, 05
    Mensajes
    653
    Post Thanks / Like

    Re: A' Galicia, de Joan Manuel Pintos

    Libros antiguos y de colección en IberLibro
    A única crítica que lle atopo ao poema é cando Pintos semella louvar a Riego (o poeta chama-lle "Rego") e procede a falar dos Cen Mil Fillos de San Luis como antes falou do invasor napoleónico.

    A explicación que se me ocorre para isto é dupla: por unha banda, Pintos ve-se alienado polo mal goberno "dos persas" de Fernando VII; pola outra Pintos non ten clara a significación destes acontecimentos históricos, o cal pon de manifesto cando mestura o episódio anti-francés da Maria Pita co exército do Duque de Anguleme, como pode ver-se ...

    do seguinte extracto na páx. 367:

    Seis anos ja levaba en triste pranto
    España que amarrada ó despotismo
    Escrava sin alento no crebanto
    Non daba ja señales de civismo;
    Cando un gallego ardendo en patriotismo
    O General Quiroga unido a Rego
    Uu grito santo da en Andalucia
    E torna España à vida e à alegria.

    Pero ¡ay! ¡aquel contento
    Cal lòstrego pasou en un momento!
    ¡Volvendo muy agiña os farisèos
    Que gritan libertade a boca chea
    Detrás dos Pirinéos
    E queren gobernar a casa allea!
    ¡Cen mil deles viñeron
    E tendo ja o camiño preparado,
    Por degredo fatal de negro fado
    Señores ¡ay! de España se fixeron!

    Pero ò entrar en Galicia
    A gálica milicia,
    Na Cruña tiña posto o pensamento,
    Non julgando que alí non entraria
    Sin pagar muy bèn caro o atrevimento.
    Chegouse pois c' a sua artilleria
    Cuidando achar aberta
    A praza que c' a gente en bateria
    Paraba na defensa muy alerta.
    A garnicion esperta
    Vislumbra dibuxado en grandes sombras
    Po la porta de Abaixo e na de Arriba
    Quen ò frances reciba:
    É Marte c' a sua lanza relucente,
    Neptuno impetuoso c' o tridente.

    Anque España ja toda está rendida,
    E casi tod' as prazas ja tomadas,
    E a libertá perdida.
    Na Cruña vai a dar as boqueadas;
    Non pode consentir, o honor llo adita,
    Que o mais fero inimigo sin ver sangre
    Profane a gran ciudá de Maria Pita
    ¡Oh heroína ilustre que cal Palas
    Armada te lanzache a Enrique Nòris
    E fugíronche vinte mil ingreses!
    0 genio teu alenta òs Herculiños
    En vinte e tres no sitio dos franceses.

    ----

    O resto da composición é simplesmente grandiosa

Información de tema

Usuarios viendo este tema

Actualmente hay 1 usuarios viendo este tema. (0 miembros y 1 visitantes)

Temas similares

  1. El liberalismo es pecado
    Por Ordóñez en el foro Política y Sociedad
    Respuestas: 35
    Último mensaje: Hace 2 semanas, 23:30
  2. Hernán Cortés; Conquistador de la Nueva España
    Por Ordóñez en el foro Hispanoamérica
    Respuestas: 201
    Último mensaje: 04/04/2019, 20:27
  3. Del Sudoeste Español a la Conquista de los Andes
    Por Ordóñez en el foro Hispanoamérica
    Respuestas: 2
    Último mensaje: 22/11/2009, 00:12
  4. La Hélade en la Piel de Toro
    Por Ordóñez en el foro Prehistoria y Protohistoria
    Respuestas: 0
    Último mensaje: 16/09/2005, 17:16

Permisos de publicación

  • No puedes crear nuevos temas
  • No puedes responder temas
  • No puedes subir archivos adjuntos
  • No puedes editar tus mensajes
  •